Сүр көтөҕүү - сүрэххинэн тулаҕын ылыныы...

syr 08ea2Биһиги өбүгэлэрбит чороччу улаатан эрэр уол оҕо, уолан киһи өйүн-санаатын түмүнэригэр, сиргэ бигэ тирэхтээх, бэйэтигэр эрэллээх буоларыгар, тулалыыр эйгэтин сөпкө ырыҥалыырыгар сүр улахан суолталаах диэн өйдүүллэрэ. Ол иһин былыр сүр көтөҕүү диэн сиэри-туому толороллоро.
Олоҥхо тыйаатыра быйылгы дьылга үктэнэн баран, өбүгэлэрбит үтүө үгэстэрин араас хайысхаҕа сөргүтэр соруктаах үлэлии-хамсыы сылдьар. Ол курдук соторутааҕыта Дьокуускай куорат килбэйэр киинигэр турар Степной Дума балаҕаныгар, Олоҥхо тыйаатырын көҕүлээһининэн, уол оҕоҕо сүр көтөҕүү сиэрин-туомун биллэр олоҥхону толорооччу, Олоҥхо тыйаатырын Ытык киһитэ Петр Максимович Тихонов Айыы Кыһатын 3 “б” кылааһын үөрэнээччилэрин уолаттарыгар оҥордо.

Подробнее...
 

Олонхо в стиле фэнтези

jj 6ae49На сцене Саха театра театром Олонхо был представлен новый спектакль "Дырыбыныы Дьырылыатта. Девушка богатырь" в постановке Матрены Корниловой по Олонхо записанному олонхосутом Прокопием Ядрихинским.

Эта история девушки, которая волею судьбы становится могучим богатырем (или, если хотите, богатыршей ), обладающим сверхестественной силой. Девушка, бросившая вызов силам зла из Нижнего мира, призвана спасти своих близких от колдовских чар.

Режиссер этой постановки Матрена Корнилова характеризует спектакль так: "Это Олонхо очень театральное. Здесь много перевоплощений и изменений, что очень хорошо как для артистов, так и для режиссера. И это не совсем типичное Олонхо - есть достаточно необычные образы".

Спектакль, по сути, является своеобразной сказкой для взрослых наподобие ставших очень популярными историями в жанре фэнтези. Впрочем, даже не для взрослых, а как, можно было написать, "рекомендовано для семейного просмотра".

Подробнее...
 

СҮРЭХТЭНИИТЭ СИТИҺИИЛЭЭХТИК ААСТА

jj 71685Олунньу 14 күнүгэр Б. Ойуунускай аатынан Саха академическай тыйаатырыгар олоҥхоһут Прокопий Ядрихинскай-Бэдьээлэ “Дьырыбына Дьырылыатта” олоҥхотунан испэктээги Олоҥхо тыйаатыра куорат олохтоохторугар, сүгүрүйээччилэригэр аан бастаан көрдөрдө, сүрэхтээтэ. Премьера саҕаланыан иннинэ Олоҥхо тыйаатырын төрүттээччи А.С. Борисов бу испэктээги аан бастаан ураһалыы тутуулаах кулууптаах Нам Бартыһаанын дьоно-сэргэтэ икки күн устата тобус-толору кэлэн көрбүтүн, сүрдээҕин астыммытын эттэ. Салгыы Андрей Саввич “Олоҥхо тыйаатыра урукку өттүгэр премьераларын куорат олохтоохторо аан бастаан көрөр эбит буоллахтарына, аны мантан инньэ тыа дьоно-сэргэтэ бастакынан көрөр, сыаналыыр буолуохтара. Биһиги олоҥхобутун норуоппутугар төнүннэрэр кэммит кэллэ” диэн тоһоҕолоон бэлиэтээтэ. Түмүккэ, төһө да үлэ күнэ буоллар, саалаҕа тобус-толору мустубут көрөөчччү кэлбитигэр ис сүрэҕиттэн махтанна.

Подробнее...
 

СТЕПНОЙ ДУМА БАЛАҔАНЫГАР ОЛОҤХО КИЭҺЭТЭ БУОЛЛА

isakov 01221Олоҥхо тыйаатыра бу күннэргэ үлэтэ-хамнаһа күөстүү оргуйар. Ол курдук сурук-бичик күнүгэр Степной Дума балаҕаныгар олоҥхоһут, Олоҥхо тыйаатырын Ытык киһитэ Валентин Гаврильевич Исаков мөлтөхтүк көрөр оҕолор интэринээт-оскуолаларын иитиллээччилэригэр уонна Арктикатааҕы култуура уонна ускуустуба судаарыстыбаннай институтун устудьуоннарыгар анаан, “Эрбэхчэй Бэргэн” олоҥхотун олоҥхолоон иһитиннэрдэ. Өрөспүүбүлүкэҕэ биллэр олоҥхону толорооччулар, Арктикатааҕы култуура уонна ускуустуба судаарыстыбаннай институтун преподавателэ Зоя Стрекаловская уонна Дьокуускайдааҕы педколледж физкультурнай салаа кафедратын сэбиэдиссэйэ, преподаватель Иван Васильевич Максимов көрөөччүлэр ортолоруттан олоҥхо персонажтарын тойугун туойбуттара сонун көстүү буолла. Оскуола оҕолорун ортотугар бары бэркэ билэр Айыллаана Степановабыт баар этэ. Кинини республика дьоно чаҕылхай талааннаах, ырыаһыт ол эрээри күн сырдыгын көрөртөн маппыт кырачаан кыысчааны билигин да умнубат. Айыллаана мөлтөхтүк көрөр оҕолор интэринээт-оскуолаларыгар ситиһиилээхтик үөрэнэр. Кини олоҥхоһуту наһаа болҕойон истэ олорон, ханна тойуга кэллэҕинэ, айаҕын иһигэр да буоллар, туойса олорбутун сөҕө көрбүтүм. Кэнэҕэһин, баҕар, Айыллаана Степанова олоҥхону да толоруо, ол да дьоҕур киниэхэ уһугуннар ханнык дии санаабытым.

Олоҥхо тыйаатырын пресс-сулууспатыттан Майя ВЛАСЬЕВА

 

Егор Борисов: "Төрөөбүт тыл уонна сурук-бичик күнүнэн!"

il darxan 1160f

Сахам сирин күндү олохтоохторо!

Саха Өрөспүүбүлүкэтин салалтатын аатыттан уонна тус бэйэм Төрөөбүт тыл уонна сурук-бичик күнүнэн итиитик-истиҥник эҕэрдэлиибин!
Быйыл биһиэхэ бэлиэ сыл тосхойдо. 125 сыл анараа өттүгэр, 1892 сыл олунньу 13 күнүгэр, саха норуотугар үөрэх сырдык суолун арыйбыт чаҕылхай киһи – Семен Андреевич Новгородов күн сирин көрбүтэ. Кини – сахалартан тыл үөрэхтээх бастакы учуонай, уһулуччулаах сырдатааччы, саха маассабай суругун-бичигин төрүттээччи.
Семен Андреевич сахалыы тылынан бастакы үөрэх кинигэлэрин суруйбут, бэчээттэппит, дьоҥҥо-сэргэҕэ тарҕаппыт киһи буолар. Быйыл сахалыы букубаар төрүттэммитэ 100 сылын туолла. Биир үйэ устата биһиги билии, үөрэх, сайдыы суолунан эрэллээхтик айаннаан кэллибит, бүгүн кэскилбитин түстүүбүт, өссө да үрдүк чыпчааллары дабайар сыал-сорук туруорунабыт.
Төрөөбүт тыл уонна сурук-бичик күнэ биһиги өрөспүүбүлүкэбитигэр норуоттары сомоҕолуур күн. Төрөөбүт тыллаах буоламмыт, өй-санаа сайдар, сиэр-майгы тупсар, ил-эйэ олохсуйар. Нуучча, саха уонна аҕыйах ахсааннаах хотугу норуоттарбыт: эбээн, эбэҥки, долган, юкагир, чукча төрөөбүт тылларын харыстаан, чөл туруктаах көлүөнэттэн көлүөнэҕэ тириэрдэр дьоһун сорукпутун, ытык иэспитин толорорго бары бииргэ дьулуһабыт, тиһиктээх үлэни ыытабыт.
Быйыл Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр Ыччат сылын биллэрдибит. Ийэ тылбыт инники кэскилэ кинилэр сылаас илиилэригэр бигэнэн чэчирии сайдыаҕа диэн эрэнэбит.

Ытыктабыллаах бар дьонум!

Ис сүрэхпиттэн эһиэхэ чэгиэн-чэбдик буолууну, олоххо табыллыыны, сайдыыны баҕарабын! Төрөөбүт тылгытын харыстааҥ, ытыктааҥ!

Саха Өрөспүүбүлүкэтин Ил Дархана Егор Борисов

Источник: https://www.sakha.gov.ru

 


Страница 1 из 99

Иван Шакуров

И.Ю. Пестряков

Афиша

Премьера спектакля «Дьырыбына Дьырылыатта»
14 15 февраля Театр Олонхо приглашает всех на новую постановку олонхо «Джырыбына Джырылыатта» П.ЯдрихинскогоБэдьээлэ. Спектакль...

Поиск